Antik yeraltı kentinin üzerinde kurulu olduğu için turizm açısından önemli bir merkez durumundadır. Kent, Melengübü adıyla Rumlar tarafından kuruldu. 1928'den sonra, su çıkarılan kuyuların çok derin olması nedeniyle Derinkuyu adını aldı.
7. yy'da Roma baskısından, Arap akınlarından ve yeni dine karşı olanların düşmanlığından kurtulmak isteyen Hıristiyanlarca, kimi yörelerde yeraltı kentleri kuruldu. Dünyanın 8. harikası diye anılan böyle bir yeraltı kenti de bugünkü Derinkuyu yerleşmesinin altında oluşturuldu. Kapadokya'nın kolay işlenebilen tüf arazisinin oyulması, kazılması ve yontulmasıyla meydana getirilen yeraltı kentinin 18 ile 20 kat olduğu sanılmaktadır. İlk sekiz kat temizlendi ve turizme açıldı. 52 havalandırma bacası, kuyular, sarnıç ve su depolarının bulunduğu yeraltı kentinin yüz bin kişinin yaşayabileceği büyüklükte olduğu sanılmaktadır. Dıştan belli olmayan dar bir girişten girilen kentin katları birbirine eğimle ya da basamaklı dehlizlerle bağlanır. Değirmentaşı biçiminde hareketli kapılar, gerektiğinde geçitleri kapayacak biçimde yerleştirilmiş durumdadır.
Yeraltı kentinde haç biçimli çok büyük bir kilise, konferans salonu, günah çıkarma yeri bulunmaktadır. Duvarlarında, tarihlendirilmesine olanak verecek herhangi bir işaret yoktur.